Jelmer Uitentuis

project- en programmaontwikkeling

menu

De gelijke-kansen-bijles-academie

January 28, 2017

Goede ideeën, die ik zelf graag had willen opzetten, maar waar ik de tijd niet voor heb.

Met goede cito-scores krijg je een hoger schooladvies. En dus is het handig om je kind op cito-bijles te sturen. Dat doen rijke ouders dan ook graag. Een goede investering, want de resultaten zijn er. Hoge cito scores = VWO = WO = later een hoog salaris. Die extra centjes geef je als vermogend ouder wel uit voor je kroost.
Het belang van cito-scores is de laatste jaren toegenomen. Vroeger, toen de docent nog advies gaf naar welke middelbare school een leerling mocht, kon je als Marokkaans jochie 9’s scoren en kreeg je een MAVO advies, terwijl je Hollandse klasgenoot met gemiddeld een 8 naar het VWO mocht. De professional woog ook de thuissituatie mee. En dat was nog wel eens gebaseerd op vooroordelen.
Nu wordt de thuissituatie nog steeds meegewogen, maar dan indirect. De rijkdom van pappie en mammie is de toegangssleutel tot het VWO geworden. En laten Hollandse pappies en mammies meestal net iets meer geld op de bank hebben staan dan de Marokkaanse.
Sociale stijging wordt dus eigenlijk moeilijker door de methode die we gebruiken voor schooladvisering. Of eigenlijk doordat het voor sommige mensen gewoon makkelijker is om zich op dat schooladvies voor te bereiden.
Een hoger advies misgun je niemand. En bijles is natuurlijk geen doodzonde. Dat kinderen een tijdje extra intensief dingen leren is gewoon mooi. Welke reden dat ook heeft.
Maar als dat slechts toegankelijk is voor een selecte groep, dan krijgt het toch een nare bijsmaak. En bovendien schiet die objectieve maatstaf om het advies op te baseren z’n doel voorbij.
Wat kunnen we doen?
De eerste optie is: verbiedt bijles. Gaat natuurlijk niet werken, want dan blijft het toch gebeuren. Je kan gewoon een slimme oppas inhuren die bij je kind een beetje bijleert. Een verbod is ook tegenstrijdig met het idee dat een leerling zoveel hij wil mag leren.
Optie twee: de leraar moet weer beslissen over het schooladvies. Het risico is nogal groot dat we dan weer vervallen in de oude structuur. Ofwel: ‘sociale omstandigheden’ worden weer meegewogen. Toevallig nogal nadelig voor kinderen met allochtone ouders.
Optie drie: iedereen leerling mag zelf beslissen waar hij of zij naar toe gaat. Overvolle VWO klassen zijn het gevolg, waarvan ook een groot deel weer uitvalt. Dat is echt niet prettig voor die leerlingen. En ook de leraren krijgen te maken met mondige ouders die vinden dat juist hun zoon of dochter oneerlijk behandeld wordt.
Gezien ik voor een advisering op basis van objectieve criteria ben, vind ik cito-scores eigenlijk een perfecte maatstaf. Maar ik vind wel dat iedereen dezelfde mogelijkheid moet krijgen om zijn of haar cito-scores te verbeteren. En gezien ik ook vind dat leerlingen ‘s middags ook kunnen spelen, vind ik bijles prima. Maar ik ben voor bijles die toegankelijk is voor iedereen.
Daarom mijn voorstel: de gelijke-kansen-bijles-academie. Ouders die hun kind op bijles sturen, sponsoren direct de bijles voor het kind waarvan de ouders het niet kunnen betalen. Misschien wordt bijles dan iets duurder, maar zo krijgen veel meer leerlingen de kans op hoge cito-scores.
Wat er dan gaat gebeuren: het beste vriendje van je zoon kan dan net zulke cijfers scoren als hijzelf. Ze kunnen samen naar hun nieuwe school, en ze gaan later zelfs beide studeren.
Die voorspelling zal niet altijd uitkomen, maar als het gebeurt heb jij daaraan meegewerkt.
Ieder bijles bedrijf zou dit als standaard moeten gebruiken. Omdat leergierigheid niets met geld te maken heeft, maar het krijgen van kansen helaas wel.

Vind je dit een goed idee en zou je zoiets willen uitvoeren, graag!
Laat me weten dat je er mee aan de slag wilt. Wellicht melden zich nog anderen, dan kun jullie het samen doen.